Hướng dẫn cách xác định tỷ lệ nội địa hóa mới nhất năm 2025
Tỷ lệ nội địa hóa là yếu tố then chốt trong hoạt động xuất khẩu, quyết định một sản phẩm có được hưởng ưu đãi thuế quan theo các Hiệp định thương mại tự do (FTA) hay không. Từ năm 2025, các quy định về xác định tỷ lệ nội địa hóa được siết chặt hơn nhằm minh bạch hóa chuỗi cung ứng và đảm bảo tính công bằng trong thương mại quốc tế.
Hướng dẫn cách xác định tỷ lệ nội địa hóa mới nhất năm 2025
Bài viết sau Các kiểm toán viên hành nghề – CPA Việt Nam của Thương hiệu Dichvukiemtoanbctc.com sẽ giúp doanh nghiệp hiểu rõ khái niệm, phương pháp tính, thủ tục và những lưu ý quan trọng khi xác định tỷ lệ nội địa hóa theo quy định mới nhất 2025.
Tỷ lệ nội địa hóa là gì?
Tỷ lệ nội địa hóa (Local Content Rate) là tỷ lệ phần trăm giá trị cấu thành của một sản phẩm được thực hiện tại quốc gia sản xuất, bao gồm nguyên vật liệu, chi phí nhân công, dịch vụ, khấu hao tài sản… được sản xuất trong nước so với tổng giá trị sản phẩm.
Ví dụ 1: Công ty A là công ty TNHH chuyên sản xuất thiết bị nồi hơi công nghiệp, các thành phần cấu thành nên NỒI HƠI chiếm tỷ trọng lớn nhất như:
Thép tấm: chiếm 70% giá trị cấu thành sản phẩm – Công ty mua trong nước do công ty hòa phát sản xuất (Công ty nội địa 100%).
Nhân công trực tiếp sản xuất nồi hơi: 25% giá trị cấu thành sản phẩm (nhân công trong nước).
Que hàn, các vật tư, dịch vụ và các chi phí liên quan trực tiếp khác: 5% giá trị cấu thành sản phẩm (Hầu như nhập từ Trung Quốc).
Vậy công ty có tỷ lệ nội địa hóa trong nước khá cao chiếm gần 95% là các nguyên vật liệu được sản xuất trong nước.
Tại sao cần xác định tỷ lệ nội địa hóa?
Việc xác định tỷ lệ nội địa hóa có ý nghĩa quan trọng, thương hiệu dichvukiemtoanbctc.com có thể tóm tắt những vấn đề chính như sau:
- Xin cấp Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) để được hưởng ưu đãi thuế nhập khẩu từ các FTA như EVFTA, CPTPP, RCEP…
- Chứng minh hàng hóa có nguồn gốc Việt Nam trong hồ sơ đấu thầu gửi cho chủ đầu tư hay các bên sử dụng báo cáo nhằm mục đích thể hiện tỷ lệ nội địa hóa cụ thể ra sao, để từ đó đánh giá tổng quát về khả năng chủ động trong các khâu để tạo nên sản phẩm cuối cùng.
- Xác định tỷ lệ nội địa hóa để báo cáo phát triển sản phẩm nội địa.
- Hưởng chính sách ưu đãi đầu tư hoặc thuế trong nước.
- Tăng độ tin cậy và minh bạch khi làm việc với đối tác nước ngoài; Điều này phản ánh một ngành ngành công nghiệp cụ thể mà trong nước có “SỨC MẠNH” có khả năng nội địa hóa TỐT, từ đó nâng cao năng lực cạnh trang quốc tế, thu hút các nhà đầu tư…
Các phương pháp xác định tỷ lệ nội địa hóa
Thông thường, có 2 phương pháp được sử dụng:
Thứ nhất là: Phương pháp tỷ lệ chi phí (Build-up Method):
Công thức: Tỷ lệ nội địa hóa (%) = (Tổng chi phí cấu thành trong nước / Tổng giá trị sản phẩm) × 100%.
Bao gồm các yếu tố được tính:
Nguyên liệu trong nước.
Chi phí nhân công trực tiếp.
Khấu hao máy móc thiết bị.
Dịch vụ nội địa (thiết kế, kiểm tra, đóng gói…), và các chi phí khác có liên quan.
Thứ 2 là: Phương pháp trừ lùi (Build-down Method):
Công thức: Tỷ lệ nội địa hóa (%) = 100% – (Tổng giá trị nhập khẩu trực tiếp / Giá trị xuất xưởng)
Áp dụng khi khó xác định chi tiết giá trị nội địa nhưng có đầy đủ chứng từ nhập khẩu nguyên vật liệu.
>>> Tham khảo thêm: Cách tính tỷ lệ nội địa hóa và mẫu báo cáo nội địa hoa mới nhất.
Hướng dẫn cách xác định tỷ lệ nội địa hóa chi tiết
Bước 1: Thu thập và phân loại dữ liệu sản xuất
Về hồ sơ pháp lý: giấy phép kinh doanh, giấy chứng nhận đầu tư, điều lệ công ty.
Nguyên vật liệu nội địa: Có hóa đơn GTGT trong nước, có hợp đồng mua bán hàng hóa dịch vụ, biên bản giao hàng, biên bản nghiệm thu nếu có.
Nguyên vật liệu nhập khẩu: Có bộ hồ sơ nhâp khẩu đầy đủ.
Bước 2: Lập bảng định mức chi tiết sản phẩm
Bảng này thể hiện:
Mỗi thành phần chi tiết cấu thành nên sản phẩm mà doanh nghiệp đó sản xuất.
Nguồn gốc (nội địa hay nhập khẩu), cụ thể ra sao.
Giá trị cấu thành là bao nhiêu.
Bước 3: Tính tổng giá trị cấu thành trong nước
Gồm:
Chi phí nguyên vật liệu nội địa.
Nhân công trực tiếp.
Khấu hao tài sản cố định.
Chi phí điện, nước, dịch vụ phụ trợ từ nhà cung cấp trong nước … Và các nguyên vật liệu, chi phí liên quan khác.
Bước 4: Tính tổng giá trị sản phẩm
Thường tính theo giá xuất xưởng (ex-factory price) hoặc giá FOB.
Bước 5: Áp dụng công thức để xác định tỷ lệ
Hồ sơ cần chuẩn bị để chứng minh tỷ lệ nội địa hóa
Khi xin cấp C/O hoặc phục vụ kiểm toán báo cáo xác định tỷ lệ nội địa hóa, Kế toán doanh nghiệp cần có:
Bảng kê nguyên vật liệu, chi phí sản xuất.
Hóa đơn GTGT đầu vào.
Bảng kê mua vào bán ra trong một giai đoạn tài chính kiểm toán xác định tỷ lệ nội địa hóa.
Tờ khai nhập khẩu (nếu có) và các hồ sơ liên quan.
Hợp đồng mua bán, thuê gia công.
Báo cáo tài chính/báo cáo sản xuất.
Bảng định mức nguyên vật liệu.
Biên bản kiểm toán (nếu thuê đơn vị xác định).
Các lỗi phổ biến doanh nghiệp thường gặp
Gộp sai chi phí: Tính cả chi phí nhập khẩu vào nội địa.
Không có hồ sơ chứng minh: Hóa đơn, tờ khai bị thiếu.
Định mức nguyên vật liệu không rõ ràng: Không thể xác định giá trị từng phần.
Áp dụng sai phương pháp tính: Khiến tỷ lệ sai lệch >5% có thể bị từ chối cấp C/O.
Có cần thuê kiểm toán xác định tỷ lệ nội địa hóa không?
Theo quy định, không bắt buộc phải thuê kiểm toán, nhưng:
Rất nên làm nếu doanh nghiệp xuất khẩu giá trị lớn hoặc tham gia nhiều FTA.
Kiểm toán giúp đảm bảo tính minh bạch – chính xác – dễ dàng thuyết phục hải quan.
Tránh bị truy thu thuế, bị xử phạt nếu khai sai tỷ lệ.
Dịch vụ xác định tỷ lệ nội địa hóa – Giải pháp tiết kiệm và minh bạch
Hiện nay, các công ty kiểm toán uy tín như Dichvukiemtoanbctc.com đang cung cấp dịch vụ:
Kiểm tra, rà soát toàn bộ chi phí cấu thành sản phẩm.
Tính và lập báo cáo xác định tỷ lệ nội địa hóa cho đa dạng các công ty như: Công ty sản xuất máy móc cơ khí, công ty may mặc…
Tính tỷ lệ nội địa hóa chi tiết theo chuẩn FTA.
Lập báo cáo xác minh gửi kèm hồ sơ C/O.
Tư vấn cách tối ưu tỷ lệ nội địa hóa để đạt yêu cầu.
✅ Dịch vụ phù hợp với:
Doanh nghiệp may mặc, da giày, gỗ, cơ khí
Doanh nghiệp FDI có xuất khẩu linh kiện, bán thành phẩm
Công ty tham gia các chương trình ưu đãi nội địa hóa tại Việt Nam
Kết luận và khuyến nghị
Việc xác định tỷ lệ nội địa hóa chính xác, minh bạch không chỉ giúp doanh nghiệp hưởng lợi về thuế quan, mà còn góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Năm 2025, với các quy định được cập nhật và siết chặt hơn, doanh nghiệp cần:
Chủ động cập nhật quy định về xuất xứ hàng hóa.
Lập hồ sơ sản xuất rõ ràng và lưu trữ đúng chuẩn.
Thuê kiểm toán nếu cần xác minh để xin C/O hoặc làm việc với đối tác, hoặc công ty bạn đang tham gia đấu thầu dự án thì tiến hành kiểm toán xác định tỷ lệ nội địa hóa.
📞 Bạn cần hỗ trợ xác định tỷ lệ nội địa hóa?
Đừng ngần ngại liên hệ đội ngũ kiểm toán chuyên sâu của chúng tôi tại Dichvukiemtoanbctc.com để được tư vấn miễn phí qua số điện thoại 098 225 4812 – MR CÁC!
Tác giả: Trần Thường Các.
