Trọng yếu trong kiểm toán là gì? Cách xác định mức trọng yếu theo VSA 320

Trọng yếu trong kiểm toán là gì? Cách xác định mức trọng yếu theo VSA 320

Trọng yếu trong kiểm toán là gì và nó quan trọng như thế nào trong kết quả kiểm toán báo cáo tài chính mà trong phần ý kiến kiểm toán viên thường nhắc đến, cùng Thương hiệu dịch vụ kiểm toán dichvukiemtoanbctc.com tìm hiểu chi tiết nhất các bạn nhé.

Trọng yếu trong kiểm toán là gì

1- Trọng yếu là gì trong kiểm toán?

Theo Chuẩn mực Kiểm toán Việt Nam số 320 (VSA 320), trọng yếu là mức độ ảnh hưởng của thông tin trong báo cáo tài chính đến quyết định kinh tế của người sử dụng.

Một thông tin được coi là trọng yếu nếu sự thiếu vắng hoặc sai lệch của nó có thể khiến người đọc báo cáo tài chính đưa ra quyết định sai lầm.

Mức trọng yếu là giá trị ngưỡng do kiểm toán viên xác định nhằm phân biệt các sai sót và gian lận trong kiểm toán đáng kể và không đáng kể. Việc xác định trọng yếu dựa trên cả yếu tố định lượng (giá trị tuyệt đối) và định tính (tính chất của khoản mục, giao dịch).

Case study 1:

Ví dụ công ty TNHH Thương Mại A chuyên bán máy tính, ổ cứng và các thiết bị liên quan đến máy tính có khoản mục hàng tồn kho chiếm đến 30% giá trị so với tổng tài sản công ty, nhưng do kiểm toán viên được bổ nhiệm sau niên độ nên không thể kiểm kê hàng tồn kho, Cùng lúc đó kiểm toán viên cũng không thể sử dụng các thủ tục kiểm toán thay thế để đưa ra ý kiến về hàng tồn kho của công ty.

Vấn đề:

Kiểm toán viên không thể kiểm kê và không thể triển khai thủ tục kiểm toán thay thế.

Khoản mục hàng tồn kho chiếm 30% tổng tài sản >>> Ảnh hưởng trọng yếu đến báo cáo tài chính.

Ảnh hưởng:

Ảnh hưởng đến việc đưa ra ý kiến của kiểm toán viên hành nghề phụ trách cuộc kiểm toán này.

Kết quả:

Kiểm toán viên đưa ra ý kiến kiểm toán NGOẠI TRỪ khoản mục hàng tồn kho trên báo cáo kiểm toán độc lập.

Phương án xử lý các năm sau:

Tìm kiếm công ty kiểm toán có uy tín, sớm, thực hiện đầy đủ các thử tục chứng kiến kiểm kê tiền mặt, kiểm kê hàng tồn kho công ty tại thời điểm kết thúc năm tài chính, kiểm kê tài sản công ty đầy đủ theo đúng quy trình kiểm toán hiện nay.

2- Tại sao phải xác định mức trọng yếu?

Việc xác định mức trọng yếu là quan trọng trong tất cả các cuộc kiểm toán; Mức trọng yếu là cơ sở để kiểm toán viên:

• Lập kế hoạch kiểm toán hợp lý cho từng doanh nghiệp.
• Thiết kế nội dung, phạm vi và thời gian thực hiện thủ tục kiểm toán phù hợp nhất.
• Đánh giá ảnh hưởng của các sai sót phát hiện được trong quá trình kiểm toán.
• Đưa ra ý kiến kiểm toán về báo cáo tài chính doanh nghiệp được kiểm toán.

3- Ảnh hưởng của mức trọng yếu đến kiểm toán viên

Khi xác định mức trọng yếu, kiểm toán viên cần dựa trên giả định rằng người sử dụng báo cáo tài chính:

• Có hiểu biết cơ bản về kinh doanh, tài chính, kế toán.
• Đọc báo cáo một cách thận trọng và hợp lý.
• Biết rằng các báo cáo tài chính không hoàn toàn chính xác tuyệt đối.
• Đưa ra quyết định dựa trên thông tin tổng thể, không phải chi tiết từng mục.

Mức trọng yếu là điểm mốc để đánh giá sai sót, do đó ảnh hưởng trực tiếp đến đánh giá rủi ro và thủ tục kiểm toán áp dụng.

4- Cách xác định mức trọng yếu trong kiểm toán

a) Mức trọng yếu tổng thể

Là ngưỡng giá trị tối đa của toàn bộ sai sót mà kiểm toán viên cho rằng dưới mức này, báo cáo tài chính vẫn không làm sai lệch đáng kể quyết định của người sử dụng.

b) Công thức xác định:

Mức trọng yếu tổng thể = Tỷ lệ phần trăm (%) × Giá trị tiêu chí được lựa chọn.

Ví dụ:

• 5% × Lợi nhuận kế toán trước thuế.
• 1% × Tổng tài sản.

c) Tiêu chí được chọn:

Tuỳ loại hình doanh nghiệp, kiểm toán viên sẽ chọn một hoặc nhiều tiêu chí như:

• Lợi nhuận kế toán trước thuế
• Tổng doanh thu
• Tổng chi phí
• Tổng tài sản
• Vốn chủ sở hữu

d) Xét đoán chuyên môn khi chọn tiêu chí:

• Các khoản mục người sử dụng quan tâm nhiều nhất
• Tính chất ngành nghề, đặc điểm hoạt động, môi trường kiểm soát
• Mục tiêu hoạt động và khả năng hoạt động liên tục
• Yếu tố bất thường phát sinh trong kỳ

5- Khung tỷ lệ xác định mức trọng yếu

Lưu ý: Kiểm toán viên có thể sử dụng tỷ lệ ngoài khung nếu có lập luận rõ ràng và được phê duyệt nội bộ.

6- Mức trọng yếu thực hiện khi lập kế hoạch kiểm toán

Ngoài mức trọng yếu tổng thể, kiểm toán viên còn xác định mức trọng yếu thực hiện (performance materiality) nhằm:

• Giảm khả năng tổng sai sót vượt mức trọng yếu tổng thể
• Lập kế hoạch thử nghiệm kiểm toán chi tiết

Nếu có các khoản mục riêng lẻ có rủi ro cao, kiểm toán viên có thể xác định thêm mức trọng yếu riêng cho từng khoản mục.

7- Khi nào cần điều chỉnh mức trọng yếu?

Trong quá trình kiểm toán, nếu kiểm toán viên: Có thêm thông tin mới quan trọng; Phát hiện rủi ro lớn hơn so với dự kiến; Nhận định lại sai sót có thể ảnh hưởng lớn hơn >>> Thì cần điều chỉnh lại mức trọng yếu và cập nhật kế hoạch kiểm toán.

Mọi thay đổi phải được giải trình rõ ràng trong hồ sơ kiểm toán và có sự phê duyệt của cấp quản lý kiểm toán.

Kết luận

Mức trọng yếu là công cụ quan trọng giúp kiểm toán viên giới hạn và đánh giá các sai sót trong báo cáo tài chính.

Việc kiểm toán viên hành nghề xác định đúng mức trọng yếu sẽ giúp cuộc kiểm toán hiệu quả, tiết kiệm chi phí và đảm bảo độ tin cậy cho người sử dụng báo cáo.

Xem thêm:

• Kiểm toán là gì? Phân biệt kiểm toán và kế toán.
• Quy trình kiểm toán báo cáo tài chính mới nhất.

TÁC GIẢ: TRẦN THƯỜNG CÁC FOUNDER người đứng sau thành công thương hiệu Dichvukiemtoanbctc.com 15+.