So sánh chứng khoán cơ sở và chứng khoán phái sinh: Tìm hiểu cùng chuyên gia

Ngày nay thị trường tài chính nước ta phát triển mạnh mẽ, nhu cầu về vốn của các doanh nghiệp cũng tăng trưởng đáng kể chính vì thế các sàn giao dịch chứng khoán nói chung cung phát triển không kém; Trước khi bắt đầu tham gia thị trường tài chính thì hẳn các bạn cần nắm rõ các nội dung như chứng khoán cơ sở là gì? Chứng khoán phái sinh là gì? Giống nhau – khác nhau thế nào? Cùng thương hiệu dichvukiemtoanbctc.com tìm hiểu chi tiết nhất các nhà đầu tư nhé.

Chứng khoán cơ sở là gì?

Chứng khoán cơ sở là loại tài sản tài chính có thể mua bán trực tiếp trên thị trường.

Những tài sản này bao gồm cổ phiếu, trái phiếu, chứng chỉ quỹ và các công cụ tài chính khác.

Khi sở hữu chứng khoán cơ sở, nhà đầu tư có quyền hưởng lợi từ sự biến động giá trị của tài sản, nhận cổ tức và tham gia các quyền lợi của cổ đông (đối với cổ phiếu).

Chứng khoán phái sinh là gì?

Theo khoản 9 Điều 4 Luật Chứng khoán 2019, chứng khoán phái sinh là công cụ tài chính dưới dạng hợp đồng, bao gồm hợp đồng quyền chọn, hợp đồng tương lai, hợp đồng kỳ hạn.

Trong đó xác nhận quyền và nghĩa vụ của các bên đối với việc thanh toán tiền hoặc chuyển giao số lượng tài sản cơ sở nhất định theo mức giá đã được xác định trong khoảng thời gian hoặc vào ngày đã xác định trong tương lai.

Về bản chất, chứng khoán phái sinh là công cụ tài chính có giá trị phụ thuộc vào chứng khoán cơ sở. Nó không có giá trị nội tại riêng, biến động theo tài sản đại diện.

So sánh chứng khoán cơ sở và chứng khoán phái sinh chi tiết nhất

Hiểu rõ về bản chất chứng khoán cơ sở và chứng khoán phái sinh

Về quyền sở hữu, nhà đầu tư mua chứng khoán cơ sở có quyền sở hữu tài sản đó. Ví dụ, khi mua cổ phiếu của một công ty, nhà đầu tư trở thành cổ đông và có quyền nhận cổ tức, biểu quyết trong các cuộc họp cổ đông.

Với chứng khoán phái sinh, nhà đầu tư không sở hữu tài sản cơ sở mà chỉ giao dịch hợp đồng dựa trên giá trị tài sản đó. Lợi nhuận được tạo ra từ sự chênh lệch giá, không cần nắm giữ tài sản thực tế.

Về mục đích đầu tư, chứng khoán cơ sở thường được sử dụng để đầu tư dài hạn, tận dụng tăng trưởng của doanh nghiệp hoặc tổ chức phát hành để gia tăng giá trị tài sản theo thời gian. Trong khi chứng khoán phái sinh chủ yếu phục vụ mục đích đầu cơ hoặc phòng ngừa rủi ro. Nhà đầu tư có thể kiếm lời từ sự biến động giá, không cần sở hữu chứng khoán cơ sở, đồng thời có thể sử dụng để giảm rủi ro trong danh mục đầu tư.

Cách thức giao dịch: Chứng khoán cơ sở được mua bán trực tiếp trên các sàn theo mức giá thị trường. Nhà đầu tư đặt lệnh mua bán qua công ty chứng khoán và sở hữu tài sản sau khi hoàn tất. Chứng khoán phái sinh giao dịch thông qua hợp đồng có điều khoản xác định trước về giá trị tài sản cơ sở. Các giao dịch này diễn ra trên thị trường phái sinh – nơi nhà đầu tư có thể thực hiện mua hoặc bán hợp đồng không cần nắm giữ tài sản thực.

Đối với thời hạn nắm giữ, chứng khoán cơ sở không có ngày đáo hạn, nhà đầu tư có thể giữ tài sản thời gian tùy thích, phù hợp với những người muốn đầu tư dài hạn và chờ đợi giá trị tài sản tăng trưởng theo thời gian. Ngược lại, chứng khoán phái sinh thường có thời gian đáo hạn, yêu cầu nhà đầu tư phải thực hiện thanh toán hoặc đóng hợp đồng vào thời điểm cụ thể. Do đó, chứng khoán phái sinh thường sử dụng trong các chiến lược giao dịch ngắn hạn.

Về rủi ro, chứng khoán cơ sở có mức rủi ro thấp hơn, nhưng vẫn chịu ảnh hưởng từ biến động giá của tài sản. Trường hợp doanh nghiệp kinh doanh không tốt, giá trị cổ phiếu có thể giảm, khiến nhà đầu tư lỗ. Nhưng rủi ro này có thể được kiểm soát nếu đầu tư vào các doanh nghiệp ổn định, có tiềm năng phát triển.

Chứng khoán phái sinh có mức độ rủi ro cao hơn do sử dụng đòn bẩy tài chính, cho phép nhà đầu tư kiểm soát lượng tài sản lớn hơn số vốn bỏ ra. Điều này giúp tăng lợi nhuận nhanh nhưng nguy cơ thua lỗ lớn nếu thị trường không diễn biến theo dự đoán.

Những bài viết liên quan:

Kết luận

Việc hiểu rõ sự khác biệt giữa chứng khoán cơ sở và chứng khoán phái sinh là yếu tố quan trọng giúp nhà đầu tư lựa chọn công cụ phù hợp với chiến lược và khẩu vị rủi ro của mình. Nếu bạn ưu tiên đầu tư dài hạn, ổn định, chứng khoán cơ sở như cổ phiếu, trái phiếu là lựa chọn phù hợp.

Ngược lại, nếu bạn có kinh nghiệm giao dịch, chấp nhận rủi ro cao để tìm kiếm lợi nhuận nhanh, chứng khoán phái sinh sẽ mở ra cơ hội lớn. Tuy nhiên, hãy luôn trang bị kiến thức đầy đủ và cân nhắc kỹ lưỡng trước khi tham gia thị trường – đặc biệt với các sản phẩm phái sinh có tính biến động cao và sử dụng đòn bẩy tài chính.

Câu hỏi thường gặp về chứng khoán cơ sở và chứng khoán phái sinh

Chứng khoán cơ sở là gì và gồm những loại nào?

Chứng khoán cơ sở là tài sản tài chính có thể giao dịch trực tiếp như cổ phiếu, trái phiếu, chứng chỉ quỹ. Nhà đầu tư sở hữu thực tế tài sản này và được hưởng các quyền lợi cổ đông.

Chứng khoán phái sinh là gì và có mấy loại phổ biến?

Chứng khoán phái sinh là hợp đồng tài chính có giá trị phụ thuộc vào tài sản cơ sở. Các loại phổ biến gồm: hợp đồng tương lai, hợp đồng quyền chọn, hợp đồng kỳ hạn.